Bokeh là một thuật ngữ khá phổ biến trong nhiếp ảnh. Nó giúp bức ảnh của bạn thêm đặc sắc và cuốn hút hơn. Để hiểu rõ Bokeh là gì? Những yếu tố nào ảnh hưởng đến Bokeh và cách tạo hiệu ứng độc đáo này như thế nào? Hãy cùng VJ360 tìm hiểu qua bài viết dưới đây nhé!
Hiệu ứng Bokeh là gì?
Trong nhiếp ảnh, bokeh được định nghĩa là chất lượng của các phần bị mất nét hoặc “mờ” của hình ảnh được tạo ra bởi ống kính máy ảnh. Nó không phải là độ mờ ở tiền cảnh hoặc hậu cảnh của đối tượng. Độ mờ đó chính xác là kết quả của độ sâu trường ảnh nông với chủ thể được tách biệt khỏi hậu cảnh.
Các yếu tố ảnh hưởng đến Bokeh
Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng chụp bokeh của ảnh bao gồm:
Số lá khẩu trong ống kính: Những ống kính có ít lá khẩu hơn (khoảng 5 hoặc 7) sẽ tạo thành các hình đa giác lẫn lộn khác nhau, trong khi đó những ống kính có số lá khẩu nhiều hơn (9 lá) sẽ tạo ra hiệu ứng bokeh to tròn và trông tự nhiên hơn.
Khẩu độ của ống kính: Khẩu độ rộng hơn sẽ tạo ra hiệu ứng bokeh lớn hơn, mịn và tròn hơn. Ngược lại với các khẩu độ nhỏ hơn, hình dạng của các vòng tròn sẽ hiển thị rõ hơn dù đó là các hình đa giác hay hình tròn.
Quang sai cầu trong ống kính: Một chiếc lens nếu thấu kính của nó khắc phục được hiện tượng quang sai cầu nhiều hơn sẽ cho hình ảnh các vòng tròn xuất hiện với phần viền ngoài sáng hơn ở giữa, hay còn được gọi là hiệu ứng “bong bóng xà phòng”. Đối nghịch lại, một ống kính có thấu kính bên trong ít hiệu chỉnh quang sai cầu sẽ cho các vòng tròn với phần trung tâm sáng và các cạnh mờ đi.
Góc ánh sáng đi vào ống kính: Góc mà ánh sáng chiếu vào lens cũng ảnh hưởng đến hiệu ứng bokeh. Ở khẩu độ rộng, ánh sáng sẽ đi vào màng chắn khẩu từ nhiều góc độ khác nhau. Với những ánh sáng đi vào rìa ống kính, có thể các vòng tròn bokeh sẽ hiển thị dưới dạng hình elip mà không phải là hình tròn, đây được gọi là hiệu ứng “mắt mèo”.
Kinh nghiệm khi chụp ảnh Bokeh
Khẩu độ tốt nhất cho hiệu ứng Bokeh
Để chụp ảnh bokeh cho chất lượng tốt nhất, bạn cần lựa chọn ống kính có khẩu độ ít nhất là f/2.8, chụp với khẩu độ nhanh hơn f/2, f/1.8 hoặc lý tưởng là f/1.4. Bởi vậy mà nhiều nhiếp ảnh gia thường sử dụng ống kính một tiêu cự nhanh (ống kính có khẩu độ lớn) để tạo hiệu ứng bokeh cho bức ảnh của mình.
Ống kính tốt nhất cho hiệu ứng Bokeh
Dù hiệu ứng bokeh là một đặc tính của ảnh nhưng ống kính lại đóng vai trò quan trọng khi tác động đến hình dạng, kích thước của hiệu ứng bokeh mà bạn nhìn thấy. Nguyên nhân là do hiệu ứng bokeh được tạo ra bởi ống kính, không phải bởi máy ảnh. Cùng với đó, mỗi một ống kính khác nhau sẽ tạo ra những hiệu ứng bokeh khác nhau từ chính thiết kế quang học riêng của chúng.
Những ống kính mang lại hiệu ứng bokeh đẹp, mượt mà và dễ chịu cho mắt nhìn là các ống kính có tiêu cự dài hoặc những ống kính zoom chuyên nghiệp. Bên cạnh đó, số lá khẩu của lens cũng ảnh hưởng đến chất lượng bokeh, vì vậy bạn nên chọn ống kính có nhiều lá khẩu (trên 8 lá) để tạo các hình tròn to hơn, mềm hơn.
Cách tạo hiệu ứng Bokeh tuyệt đẹp
Cài đặt máy ảnh ở chế độ ưu tiên khẩu độ
Để chụp bokeh đẹp, việc đầu tiên bạn cần quan tâm là giữ cho khẩu độ của lens rộng, vì vậy việc đặt máy ảnh ở chế độ AV (chế độ ưu tiên khẩu độ) là rất cần thiết. Việc cài đặt này cho phép bạn chọn khẩu độ và tự động đặt tốc độ cửa trập để tạo được hiệu ứng bokeh như mong muốn.
Ở chế độ ưu tiên khẩu độ, máy ảnh sẽ tự động cài đặt mức phơi sáng phù hợp, việc bạn cần làm chỉ là nhấn nút chụp. Tuy nhiên trong những tình huống ánh sáng phức tạp, máy ảnh cũng sẽ bị nhầm lẫn và chọn sai cài đặt phơi sáng. Lúc này, bạn hãy sử dụng nút bù phơi sáng để điều chỉnh độ sáng, tối cho bức ảnh của mình.
Chọn background phù hợp
Giúp tạo hiệu ứng bokeh độc đáo, việc chọn background phù hợp cũng rất quan trọng. Mặc dù ống kính của bạn có thể dễ dàng làm mờ một phần cảnh, nhưng điều đó không có nghĩa là hình ảnh của bạn sẽ đạt được hiệu ứng bokeh tốt.
Những không gian hoàn hảo để tạo hiệu ứng bokeh đẹp là các khu đô thị có ánh sáng từ các tòa nhà, đèn đường hay ánh sáng phản chiếu lấp lánh từ các mặt hồ, mặt nước. Chúng sẽ là những thứ nhiên liệu tuyệt vời cho thể loại nhiếp ảnh này.
Sáng tạo hiệu ứng bokeh tiền cảnh
Bokeh không chỉ xuất hiện ở phần hậu cảnh của bức ảnh, nó cũng có thể được tạo ra ở phần tiền cảnh. Các họa tiết lấp lánh sẽ hiển thị ở tiền cảnh, đối tượng của bạn sẽ ở giữa và mọi thứ ở phía sau sẽ bị mờ.
Những bề mặt tạo hiệu ứng bokeh tiền cảnh tốt có thể kể đến như cửa sổ. Ánh sáng phản chiếu trên cửa sổ sẽ tạo ra những hình tròn bokeh lấp đầy không gian phía trước đối tượng. Nhờ đó bạn có thể tạo được bức ảnh bokeh tiền cảnh độc đáo.
Đảm bảo đối tượng được chiếu sáng đủ
Nếu như bạn tập trung quá nhiều vào việc thu được hiệu ứng bokeh ở phía sau, có thể bạn sẽ quên đi điểm lấy nét chính của bạn cũng phải được chiếu sáng. Tuy nhiên, bạn cũng cần kiểm tra ánh sáng ở phía sau đối tượng có quá sáng hay không. Bởi nếu quá sáng, bức ảnh của bạn sẽ trở thành thể loại ảnh ngược sáng hoặc ảnh bóng mà không phải là bokeh như mong muốn.
Vì vậy, để có độ phơi sáng tốt, hãy đo đối tượng của bạn chứ không phải những thứ ở phía sau. Tập trung vào đối tượng, máy ảnh sẽ điều chỉnh cài đặt phơi sáng phù hợp cho bạn.
Tăng khoảng cách giữa chủ thể và hậu cảnh
Giúp tối đa hóa hiệu ứng bokeh của ống kính, bạn có thể tạo khoảng cách lớn hơn giữa chủ thể và hậu cảnh. Nếu đối tượng của bạn càng xa phông nền phía sau (khoảng vài mét) thì hiệu ứng bokeh đạt được càng tốt. Tuy nhiên khoảng cách lý tưởng sẽ tùy thuộc vào từng tình huống, bạn có thể tùy chỉnh khoảng cách xa hoặc gần hơn để đạt được hiệu ứng bokeh mà mình muốn.
Tiến gần đến chủ thể bạn muốn chụp
Việc tiến lại gần chủ thể sẽ giúp background phía sau đối tượng của bạn mờ hơn, tạo độ sâu trường ảnh mỏng hơn. Điều này cũng hỗ trợ bạn sáng tạo hiệu ứng bokeh tốt hơn. Vì vậy hãy thử tiếp cận gần đến chủ thể để xem hiệu ứng bokeh được biến đổi như thế nào nhé.
Ống kính nào tạo hiệu ứng xóa phông đẹp nhất
Hiệu ứng bokeh (hay gọi cách khác là hiệu ứng xóa phông) đẹp nhất thường được tạo ra bởi các ống kính prime có khẩu độ lớn, như các ống kính Nikon 85mm f/1.8S hoặc Canon 85mm f/1.2 II USM5. Các khẩu độ round-blade và khả năng tập trung sâu của các ống kính này giúp tạo ra bokeh min và hấp dẫn, với việc làm mờ phông nền đẹp và ánh sáng được tái tạo một cách mềm mại. Phiên bản DSLR của ống kính Nikon 85mm f/1.8G và Canon 85mm f/1.8 USM cũng có thể tạo ra bokeh vô cùng đẹp mắt.
Tuy nhiên, ngoài các ống kính prime, một số ống kính zoom cũng tạo ra hiệu ứng bokeh ấn tượng, đặc biệt là các ống kính zoom khẩu độ lớn như 70-200mm f/2.8. Những dòng ống kính này cung cấp khả năng phóng đại cao và bokeh mềm mại khi làm mờ phông nền. Các ống kính super tele như Nikon 400mm f/4.5 S và Nikon 400 f/2.8 S cũng mang tới hiệu ứng tuyệt đẹp.
Tuy nhiên, việc đánh giá xem ống kính nào tạo ra bokeh đẹp nhất còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như các sử dụng, điều kiện ánh sáng và phông nền. Mỗi ống kính có những đặc điểm riêng và cách nó tạo ra hiệu ứng bokeh có thể khác nhau.
Có thể thấy, việc tạo ra hiệu ứng bokeh không chỉ cung cấp một phông nền mờ để thu hút sự chú ý vào đối tượng, nó còn tạo ra những bức ảnh trông mơ màng, bắt mắt hay thậm chí là tạo ra một thế giới khác vô cùng đặc biệt. Đó chính là nghệ thuật trong nhiếp ảnh. Hi vọng với những chia sẻ trên đây VJ360 đã giúp bạn hiểu về bản chất của hiệu ứng bokeh này và tạo được những bức ảnh bokeh chất lượng tốt nhất.
